الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
381
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
در اينجا قرآن مجيد روى تاريكى شب انگشت نهاده ، گويا مىخواهد بعد از بيان زنده كردن زمينهاى مرده كه به عنوان آيتى از آيات خداوند قبلا گذشت ، تبديل روشنايى روز را به تاريكى شب به عنوان نمونه اى از مرگ بعد از حيات بيان كند . به هر حال هنگامى كه انسان در ميان ظلمت شب غرق مىشود به ياد نور و بركاتش ، نور و هيجاناتش ، نور و منبع وجودش مىافتد ، و با يك مقايسه به « خالق نور و ظلمت » آشنا مىگردد . سومين آيتى كه بعد از آيت شب به آن اشاره شده آيت نور و روشنايى و آفتاب است ، مىگويد : « خورشيد نيز براى آنها آيتى است كه پيوسته به سوى قرارگاهش در حركت است » ! ( * ( وَالشَّمْسُ تَجْرِي لِمُسْتَقَرٍّ لَها ) * ) ( 1 ) . اين آيه به وضوح حركت خورشيد را به طور مستمر بيان مىكند ، اما در اينكه منظور از اين حركت چيست مفسران بحثهاى فراوان دارند : گروهى آن را اشاره به حركت ظاهرى خورشيد بر گرد زمين مىدانند كه اين حركت تا پايان جهان كه در حقيقت قرارگاه خورشيد و پايان عمر اوست ادامه دارد . بعضى ديگر آن را اشاره به ميل شمس در تابستان و زمستان به سوى شمال و جنوب زمين دانستهاند ، زيرا مىدانيم خورشيد از آغاز بهار از خط اعتدالى
--> ( 1 ) در تركيب اين جمله دو احتمال وجود دارد نخست اينكه عطف بر « الليل » باشد و معنا چنين مىشود و آية لهم الشمس ، ديگر اينكه الشمس مبتدا و تجرى خبر آن باشد و ما احتمال اول را برگزيديم .